تمرتاش پيكر او به حلب برد و به خاك سپرد و خود بر حلب مستولى شد . سپس كسى را به نيابت خود در حلب نهاد و به ماردين باز گرديد . پس از اين واقعه فرنگان به صور آمدند و آن را تصرف كردند و طمع در ديگر بلاد مسلمانان بستند . دبيس بن صدقه ، صاحب حله ، كه از واقعه‌اش با المسترشد باللّه رهايى يافته بود به فرنگان پيوست و ايشان را به تصرف حلب ترغيب كرد و همراهشان به محاصرهء حلب رفت و فرنگان در اطراف حلب براى خود خانه‌ها ساختند و محاصره به دراز كشيد و آذوقهء مردم روى در كاستى آورد و مردم پريشانحال شدند و از امير خود نوميد گرديدند . در آن وقت كس از حيث لشكر و مال نيرومندتر از آقسنقر برسقى فرمانرواى موصل نبود . او را فراخواندند كه از شهر دفاع كند تا شهر را تسليم او كنند . آقسنقر برسقى پيام داد بدان شرط خواهد آمد كه پيش از رسيدن او به حلب ، قلعه را تسليم نواب او كنند . مردم بپذيرفتند و قلعه را به نواب آقسنقر تسليم كردند . چون برسقى به قلعه در آمد فرنگان را ديد كه آهنگ رفتن دارند . چون فرنگان به ديار خود بازگشتند ، مردم حلب به استقبال برسقى از شهر بيرون آمدند . برسقى به شهر داخل شد و بر شهر و اعمال آن مستولى گرديد . حلب همچنان در دست او بود تا به هلاكت رسيد و پسرش عز الدين آن را در تصرف آورد . چون عز الدين نيز بمرد . سلطان محمود سلجوقى ، اتابك زنگى را - چنان كه در اخبار دولتشان خواهد آمد - بر آن شهر امارت داد . حسام الدين تمرتاش بن ايلغازى به ماردين بازگشت و دولتش در آن استمرار يافت . او بر بسيارى از قلاع ديار بكر استيلا يافت . در سال 532 قلعهء هتاج [ 1 ] را - از قلاع ديار بكر - تسخير كرد . اين قلعه پيش از اين در دست بنى مروان ملوك پيشين ديار بكر ، بود و اين آخرين متصرفات آن خاندان بود . ميافارقين نيز به دست حسام الدين تمرتاش افتاد . آن را از برادرش سليمان گرفت . تمرتاش همچنان در ماردين فرمان مىراند تا سال 547 كه پس از سى و يك سال فرمانروايى هلاك شد . و اللّه تعالى ولى التوفيق . وفات تمرتاش و حكومت پسرش البى حسام الدين تمرتاش بن ايلغازى در سال 547 از جهان برفت و پسرش نجم الدين البى بن تمرتاش در ماردين به جايش نشست . او همچنان بر سرير فرمانروايى بود تا ديده از جهان بر بست . بعد از او پسرش قطب الدين ايلغازى بن البى به حكومت رسيد . او نيز بمرد . ابن اثير تاريخ وفات او را ذكر نكرده است [ 2 ] مورخ حماة ، ابو الفداء ، نيز مىگويد به تاريخ وفات آن دو دست نيافته است .

--> [ ( 1 ) ] متن : ساج . [ ( 2 ) ] ابن اثير وفات او را در ضمن وقايع سال 580 آورده است .